Aktualności VAT | Co wydarzyło się w ostatnim czasie?
0 (0)

19.04.2021

 

Pobierz wersję PDF

Sankcja VAT niezgodna z prawem UE – przełomowy wyrok TSUE

15 kwietnia 2021 r. Trybunał Sprawiedliwości UE wydał wyrok w sprawie C-935/19, w którym uznał, że przepisy polskiej ustawy VAT w zakresie tzw. sankcji VAT naruszają regulacje unijne.

 

Czego dotyczyła sprawa?

Wyrok TSUE dotyczył przepisów polskiej ustawy o VAT w zakresie dodatkowego zobowiązania podatkowego w VAT (tzw. sankcja VAT – art. 112b i 112c ustawy o VAT). Zgodnie z nimi, organy podatkowe zobowiązane są do nałożenia sankcji VAT (30%) każdorazowo w przypadku uznania, że podatnik w złożonej deklaracji podatkowej wykazał nieprawidłową kwotę zobowiązania w VAT, zawyżoną kwotę nadwyżki VAT lub w ogóle nie złożył deklaracji i nie wpłacił kwoty zobowiązania w VAT.

Przewidziany w polskich przepisach sposób ustalania sankcji nie daje jednak możliwości dostosowania jej do konkretnych okoliczności danej sprawy. Jest ona nakładana automatycznie, a urzędnicy nie mogą jej zindywidualizować. W szczególności organy podatkowe nie mogą wziąć pod uwagę okoliczności konkretnej sprawy i stwierdzić, że w sankcja w danym przypadku nie powinna być nakładana.

 

Co orzekł TSUE?

Trybunał Sprawiedliwości stwierdził, że polskie przepisy w obecnym kształcie naruszają prawo UE. Zdaniem TSUE, sankcja powinna być nakładana tylko wtedy, gdy nastąpiło oszustwo lub nadużycie prawa. Sposób ustalania sankcji VAT powinien dawać organom podatkowym możliwość zindywidualizowania nałożenia sankcji w celu zapewnienia, by był to środek proporcjonalny do wagi naruszenia i celów związanych z prawidłowym poborem VAT.

 

Jakie są skutki dla podatników?

Wyrok TSUE daje możliwość zakwestionowania rozstrzygnięć organów podatkowych, w których zostało ustalone dodatkowe zobowiązanie podatkowe w VAT.

W przypadku trwających postępowań na etapie organów odwoławczych oraz sądów administracyjnych, wyrok TSUE może stanowić podstawę do uchylenia decyzji w części dotyczącej ustalenia dodatkowej sankcji w VAT. W przypadku, gdy doszło już do wydania ostatecznych decyzji lub wyroków sądów administracyjnych w sprawach, w których ustalono dodatkowe zobowiązanie podatkowe – orzeczenie TSUE może stanowić podstawę do wznowienia tych postępowań.

___

W podatku VAT nie ma nudy – projekt nowelizacji Rozporządzenia JPK

17 marca 2021 r. został opublikowany projekt zmian rozporządzenia w sprawie JPK (link do projektu tutaj).

Projekt zawiera istotne zmiany w zakresie danych objętych obowiązkiem raportowania JPK, które mają dotyczyć m.in. następujących kwestii:

  • Objęcie paragonów z NIP do 450 zł, stanowiących faktury uproszczone, zbiorczym raportowaniem wraz z pozostałymi transakcjami zaewidencjonowanymi w kasach rejestrujących. Oznacza to odejście od obowiązku odrębnego wykazywania faktur uproszczonych.
  • Rozszerzenie stosowania oznaczenia GTU_10 na części nieruchomości (np. lokale mieszkalne czy użytkowe). Obecnie znacznikiem GTU_10 są objęte jedynie transakcje dotyczące budynków, budowli i gruntów.
  • Ograniczenie stosowania oznaczenia TP do transakcji o wartości powyżej 15 000 zł.
  • Wyłączenie zastosowania oznaczeń GTU do transakcji wykazanych za pomocą dokumentów oznaczonych jako RO lub WEW oraz wyłączenie stosowania oznaczeń procedur do transakcji wykazanych za pomocą dokumentów oznaczonych jako RO.
  • Oznaczenie „MPP” ma dotyczyć wszystkich transakcji objętych mechanizmem podzielonej płatności – zarówno tych objętych obowiązkiem stosowania tego mechanizmu, jak i tych, gdzie mechanizm ten zastosowany został dobrowolnie.

Zmiany te w założeniu mają ułatwić podatnikom poprawne raportowanie JPK. Czy tak rzeczywiście będzie…?

Już teraz widzimy, że przepisy mogą powodować istotne problemy i generować więcej pracy dla podatników. Przykładowo, projekt zakłada, że oznaczenie „MPP” będzie obligatoryjne zarówno po stronie sprzedaży jak i zakupu w sytuacji, gdy MPP zastosowano dobrowolnie.  Biorąc pod uwagę, że o płatności w formie podzielonej płatności decyduje nabywca w momencie dokonania płatności, w świetle projektowanych przepisów powstaje problem jak postąpić w przypadku transakcji niepodlegających obowiązkowi MPP, które zostały opłacone już po terminie złożenia JPK? Na dzień złożenia rozliczenia VAT podatnicy mogą nie dysponować odpowiednimi danymi aby prawidłowo oznaczyć transakcję. Ponadto, często jest tak, że dane dotyczące płatności nie są automatycznie powiązane z ewidencją VAT. Zaproponowana regulacja byłaby szczególnie uciążliwa dla sprzedawców, którzy musieliby weryfikować wszystkie transakcje pod kątem tego czy zapłata została dokonana w formie MPP.

___

Wyrok TSUE: Zasada dająca trzy miesiące na „neutralne” rozliczanie VAT na transakcjach WNT niezgodna z Dyrektywą VAT

W rozstrzygnięciu, które zapadło 18 marca 2021 r. w sprawie C‑895/19, Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej zakwestionował obowiązujące w Polsce od 2017 r. przepisy o tzw. „szyku rozstawnym” w VAT należnym i naliczonym. Trybunał uznał, iż niezgodne z Dyrektywą VAT są polskie przepisy uzależniające prawo do „neutralnego” rozpoznania transakcji wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów od tego, aby VAT należny był wykazany w prawidłowej deklaracji podatkowej złożonej w terminie trzech kolejnych miesięcy od upływu miesiąca, w którym w odniesieniu do nabytych towarów powstał obowiązek podatkowy.

Wyrok zapadł w sprawie dotyczącej stosowania spornych przepisów do transakcji WNT, jednak uniwersalny charakter tego wyroku daje argumenty by jego tezy stosować także do innych transakcji, które podlegają opodatkowaniu VAT na zasadach odwrotnego obciążenia, np. do importu usług.

 

Czego dotyczyła rozstrzygana sprawa?

Zgodnie z przepisami VAT obowiązującymi od 2017 r., w przypadku WNT, VAT należny i VAT naliczony mogą zostać wykazane w tej samej deklaracji / JPK, jeżeli nabywca z tytułu WNT w ciągu 3 miesięcy licząc od upływu miesiąca, w którym powstał obowiązek podatkowy:

  • otrzyma od dostawcy fakturę;
  • wykaże kwotę VAT należnego z tytułu tego WNT w deklaracji podatkowej, w której jest on obowiązany rozliczyć ten podatek.

Praktyczna strona regulacji wielu przedsiębiorcom sprawiała liczne problemy. W przypadku, gdy dostawca nie dostarczał faktury po dostawie, nabywca dość często miewał problemy z rozliczeniem VAT z tytułu WNT w 3-miesięcznym terminie. W efekcie podatnicy wykazywali:

  • VAT należny w miesiącu powstania obowiązku podatkowego (poprzez korektę deklaracji) i zwiększenie łącznej wysokości podatku należnego;
  • VAT naliczony w najbliższej deklaracji, jaka była składana na bieżąco, licząc od momentu złożenia korekty deklaracji z VAT należnym.

Powyższa rozbieżność mogła prowadzić do konieczności uiszczenia odsetek za zwłokę bądź zastosowania dotkliwej sankcji VAT.

 

Wyrok TSUE

Trybunał uznał, że przepisy ustawy o VAT w zakresie tzw. „szyku rozstawnego”, które prowadzą do wykazania VAT należnego i naliczonego na transakcjach WNT w dwóch różnych okresach rozliczeniowych, co z kolei może wiązać się z koniecznością uiszczenia odsetek są niezgodne z Dyrektywą VAT.

 

Jakie mogą być skutki wyroku dla polskich podatników?

Wyrok jest korzystny dla polskich podatników VAT, ponieważ otwiera im drogę do odzyskiwania odsetek zapłaconych w związku koniecznością wykazania VAT należnego i naliczonego dotyczących w różnych okresach rozliczeniowych.

Choć przedmiotowe orzeczenie zapadało na tle sprawy dotyczącej transakcji WNT, treść wyroku może dawać argumenty, aby stosować go także w przypadku innych niż WNT transakcji podlegających rozliczeniu VAT w oparciu o mechanizm odwrotnego obciążenia (np. import usług).

Wyrok daje również możliwość wykazywania podatku VAT należnego i naliczonego w jednej deklaracji, bez względu na termin złożenia rozliczenia.

 

Szybkie Mini Szkolenie

Aktualności VAT

Zapraszamy na nasze bezpłatne i zwięzłe szkolenie dotyczące aktualności VAT. Spotkanie odbędzie się w środę, 28 kwietnia, o g. 10:00.

 

Zarejestruj się!

___

Pobierz wersję PDF

W przypadku zainteresowania zagadnieniem, zapraszamy do kontaktu biuro@abctax.com.pl

Nie zapomnij sprawdzić, co słychać na naszym Facebooku i Linkedinie!

Facebook                Linkedin

Kliknij, żeby ocenić ten post!
Podziel się artykułem:

Komentarze

0

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *